.RU

ЭЛЕКТРАФОР - 1. Трыццатая літара беларускага алфавіта

ЭЛЕКТРАФОР,

-а, м. Прасцейшы электрастатычны прыбор для атрымання электрычных зарадаў шляхам індукцыі.

Эле

к

трахаладзільн

і

к

460

Электрыка



[Ад слова электра...

і

грэч. рпогóз — які нясе.]

ЭЛЕКТРАХАЛАДЗІЛЬНІК,

-а, м. Халадзільны агрэгат, які працуе пры дапамозе электрычнай энергіі.

ЭЛЕКТРАХІМІК, -а, м. Спецыяліст у галіне электрахіміі.

ЭЛЕКТРАХІМІЧНЫ,

-ая, -ае. Звязаны з выкарыстаннем электрахіміі. Электрахімічныя даследаванні. Электрахімічны метад.

ЭЛЕКТРАХ

І

МІЯ,

-і, ж. Раздзел фізічнай хіміі, які вывучае працэсы, што ўзнікаюць пры ўааемных пераўтварэннях хімічнай і электрычнай энергіі. // Галіна прамысловасці, звязаная з выкарыстаннем гэтых працэсаў для практычных мэт.

ЭЛЕКТРАХОД,

-а, М -дзе, м. Самаходнае судна з электрарухавікамі.

ЭЛЕКТРАЦЯГА,

-і, ДМ -цязе, ж. Прьшяненне электраэнергіі ў якасці цягі на транспарце. Вялізнай перавагай электрацягі з'яўляецца і тое, што яна значна павышае культуру ўсёй работы транспарту. «Маладосць».

ЭЛЕКТРАЦЯ

ГА

ВЫ,

-ая, -ае. Які звязаны з электрацягай. Электрацягавая гаспадарка.

ЭЛЕКТРАЦЯГН

Ш

,

-á, м. Тое, што і э л е ктрапоезд.

ЭЛЕКТРАШ

О

К,

-у, м. Спец. Метад лячэння псіхічных расстройстваў шляхам раздражнення мозга дазіраванымі разрадамі электрычнасці.

ЭЛЕКТРАЭНЕРГÉТЫКА, -і,

ДМ -тыцы, ж. Вядучая галіна энергетыкі, якая забяспечвае электрыфікацыю гаспадаркі краіны на аснове рацыянальнага расшырэння вытворчасці і размеркавання электрычнай энергіі.

ЭЛЕКТРАЭНЕР

Г

ІЯ,

-і, ж. Энергія электрычнага току.

ЭЛЕКТРАЭНЦЭФАЛАГРАМА,

-ы, ж. Графічны запіс, які рэгіструе біятокі галаўнога мозга.

ЭЛЕКТРОД,

-а, М -дзе, м. Праваднік у выглядзе пласцінкі, стрыжня, шара і пад., праз які электрычны ток уводзіцца ў вадкасць або газ. Дадатны электрод. Адмоўны электрод. // Дэталь машыны, якая падводзіць ток да частак, што апрацоуваюцца пры электразварцы або рэзцы.

[Ад слова электра...

і

грэч, Ьоáóз — дарога.]

ЭЛЕКТР

Ó

ДНЫ,

-ая, -ае. Які мае адносіны да электрода. Электродныя працэсы. // Які з'яўляецца электродам. Электродны стрыжань.

ЭЛЕКТР

О

ЛІЗ,

-у, м. Спец. Хімічны працэс разлажэпня рэчыва на састаўныя часткі пры праходжанні праз яго раствор электрычнага току.

[Ад слова электра... і грэч. Гýзів — распад.]

ЭЛЕКТР

О

МЕТР,

-а, м. Прыбор для вымярэння электрычнага напружання, электрычнага патэнцыялу.

[Ад слова электра... і грэч. теігео — вымяраю.]

ЭЛЕКТР

ОН

', -а, м. Элементарная часціца рэчыва, якая нясе адмоўны электрычны зарад.

О Свабодн

ы

я электроны

— электроны, якія аддзяліліся ад атамаў

і

перамягячаюцца ў міжатамнай прасторы.

[Ад грэч. ёíекíгоп — янтар.]

ЭЛЕКТРОН

2, -у, м. Спец. 1. Сплаў алюмінію

з

магніем, які мае вялікую трываласць і пластычнасць.

2. Сплаў серабра з золатам, які выкарыстоўваецца для ^вырабу каштоўных рэчаў.

[Ад грэч. ёІекЧгоп — янтар.]

ЭЛЕКТРОНІКА,

-і, ДМ -ніцы, ж. Раздзел фізікі, які вывучае электронныя працэсы ў вакууме, газах, цвёрдых целах. // Галіна тэхнікі, якая займаецца распрацоўкай, вытворчасцю і выкарыстаннем электронных прыбораў.

О

Квантавая электроніка

— раздзел фізікі, які вывучае працэсы генерацыі і ўзмацнення электрамагнітных хваль, што адбываюцца на аснове індуцыраванага выпрамянення квантавых сістэм (атамаў і малекул).

Ядзерная

электроніка — галіна радыёэлектронікі, якая распрацоўвае метады і электронныя прылады для апрацоўкі электрычных і светлавых сігналаў ад дэтэктараў ядзерных выпрамяненняў.

ЭЛЕКТРОННА-ВЫЛІЧÁЛЬНЫ,

-ая, -ае. Які мае адносіны да электронных сродкаў, прызначаных для вылічальных аперацый, пераўтварэння інфармацыі, для кíравання механізмамі, агрэгатамі і пад. Электронна-вылічальная машына.

ЭЛЕКТРОННЫ

', -ая, -ае. 1. Які мае адносіны да электрона '; які складаецца з электронаў. Электронны прамень. Электронны паток. Электронная тэорыя.

2. Заснаваны на выкарыстанні ўласцівасцей электрона. Электронны мікраскоп.

О Электронная лямпа гл. лямпа.

ЭЛЕКТРОННЫ

2, -ая, -ае. Зроблены

з

электрону2 (у 1 знач.), з электронам.

О Электронная бомба — запальная бомба, у якой тэрмітнай масай з'яўляецца электрон2.

ЭЛЕКТРОНШЧЫК,

-а, м. Разм. Спецыяліст у галіне электронікі.

ЭЛЕКТРЫЗАВÁНЫ,

-ая, -ае. Дзеепрым, зал. пр. ад электрызаваць.

ЭЛЕКТРЫЗАВÁЦЦА, -зýецца; зак. і незак. 1. Стаць (станавіцца) наэлектрызаваным.

2. толькі незак. Зал. да электрызаваць.

ЭЛЕКТРЫЗАВАЦЬ,

-зýю, -зýеш, -зуе; зак. і незак., каго-што. 1. Падвергнуць (падвяргаць) электрызацыі.

2. перан. Узбуджаць, даводзіць да ўзбуджанага стану. Школьнікаў, якія адзін за другім прыбягаюць у школу,паліцыя праганяе. Яны спалохана разбягаюцца, несучы на вёску сенсацыйную вестку, якая ў момант электрызуе старых і малых. Таўлай.

[Ад фр. éíесггізег.]

ЭЛЕКТРЫЗАЦЫЯ,

-і, ж. 1. Перадача якому-н. целу электрычнага зараду. Электрызацыя трэннем.

Лячэнне электрычнасцю. Электрызацыя рукі.

Змена якасці, стану чаго-н. электрычнасцю. Электрызацыя він.

ЭЛЁКТРЫК,

-а, м. Спецыяліст у галіне электратэхнікі, электрапрамысловасці. Мантажнікі, электрыкі і машыніст ўстанаўлівалі турбіны, генератары. «Беларусь». // Электратэхнік, электраманцёр. Электрык рамантаваў праводку і пробкі.

ЭЛЕКТРЫК,

нескл. прым. Блакітны ці сіні колер з шэрым адценнем. Сукенка колеру электрык.

[Фр. éíесíгідгш.]

ЭЛ

Е

КТРЫКА, -і,

ДМ -рыцы, ж. Разм. Электрычнасць; электрычнае асвятленне. Старыя паломаны праслы, Электрыка рвецца ў аконцы. Купала. Праваднік ўключыў электрыку,

Электрыфікаваны

461



Элемент

і купэ акунулася ў бледна-зялёнае святло. Васілевіч. Давайце плаціну ўздымем, Электрыку пусцім у ход, Бо нам не асіліць аднымі Рыдлёўкамі багну балот. Калачынскі.

ЭЛЕКТРЫФІКАВАНЫ,

-ая, -ае. 1. Дзеепрым, зал. пр. ад электрыфікаваць.

2. у знач. прым. Які дзейнічае пры дапамозе электрычнасць Электрыфікаваная мадэль.

ЭЛЕКТРЫФІКАВАЦЦА,

-кýецца; зак. і незак. 1. Стаць (станавіцца) электрыфікаваным.

2. толькі незак. Зал. да электрыфікаваць.

ЭЛЕКТРЫФІКАВАЦЬ, -кую, -кýеш, -кýе; зак. і незак., што. Правесці (праводзіць) электрыфікацыю. Ехаў., [старшыня калгаса] ў абласны цэнтр па неадкладнай справе: гаспадарку трэба электрыфікаваць. Новікаў.

ЭЛЕКТРЫФІКАТАР, -а, м. Той, хто праводзіць электрыфікацыю. З кватэры санітара вочы пана Тарбецкага зірнулі на вокны другога кватаранта, санітаравага суседа, электрыфікатара. Колас.

ЭЛЕКТРЫФІКАЦЫЯ, -і,

ж. Прымяненне электрычнай энергіі ва ўсіх галінах народнай гаспадаркі, вытворчасці і ў быце ў якасці асноýнага віду энергіі. Камунізм ёсць Савецкая ўлада плюс электрыфікацыя ўсёй краіны, бо без электрыфікацыі ўзняць прамысловасць немагчыма. Ленін. // Перавод чаго-н. на электрычнага энергію. Электрыфікацыя чыгуначных ліній.

ЭЛЕКТРЫЧКА,

-і, ДМ -чцы; Р мн. -чак; ж. Разм. 1. Электрычная чыгунка.

2. Поезд такой чыгункі. Спазніцца на электрычку. Да перона, нібы віхор, падляцела электрычка. Васілёнак.

ЭЛЕКТРЫЧНАСЦЬ,

-і, ж. í. Форма матэрыі, якая складаецца з зараджаных часціц: электронаў, пазітронаў, пратонаў і пад. Тут жа, у лабараторыі, на спецыяльнай устаноўцы займаюцца вывучэннем атмасфернай электрычнасць «Маладосць». // Раздзел фізікі, які вывучае электрычныя з'явы. Даследаванні ў галіне электрычнасць

Такая форма энергіі, якая выкарыстоўваецца ў народнагаспадарчых і бытавых мэтах. Электрычнасць прымушае працаваць станкі, рухае паязды і электракары, плавіць метал, лечыць хворых, доіць кароў, стрыжэ авечак. Рунец.

Асвятленне, якое атрымліваецца ад электраэнергіі. Стася ўключыла электрычнасць, і я разгледзеў лейтэнанта ўважлівей. Навуменка.

[Ад грэч. ёíекігоп — янтар.]

ЭЛЕКТРЫЧНЫ,

-ая, -ае. 1. Які мае адносіны да электрычнасць Электрычны зарад. Электрычнае поле. Для награвання газу ў камеры выкарыстоўваецца электрычны разрад выключнай магутнасці. «Маладосць». // перан. Нечаканы і моцны. Праняла электрычная дрож, Бацька сціснуў нервова нож І крануўся ісці да дзвярэй. Глебка.

2. Які праводзіць, дае электрычнасць. Электрычная батарэя. Электрычны акумулятар. Электрычная станцыя не навіна, Сёння шмат іх па рэках стаіць, не адна. Куляшоў. // Звязаны з перадачай электраэнергіі, з яе рухам. Для таго, каб не парушыць электрычнай праводкі школьнага званка, паралельна яго выключальніку падключаюць электрычную разетку і замацоўваюць яе непасрэдна пад выключальнікам. «Маладосць».

Які дзейнічае пры дапамозе электрычнасць Электрычны матор. Электрычная печ. а Завод яшчэ стаяў, калі Рыгор увайшоў у майстэрні: не рухалі нядаўна спыненыя начною зменаю варштаты, не шыпелі разцы і зубілы, не ляскала электрычная тачылка. Гартны.

Які служыць для вырабу апаратуры, машын і пад., што працуюць на электрычнасць Электрычная прамысловасць.

Звязаны з выкарыстаннем электраэнергіі. Электрычныя метады разведкі каштоўных выкапняў.

Які мае орган, што ўтварае разрады электрычнасці (пра рыб). Электрычны скат. Электрычны вугор.

О

Электрычная дуга

гл. дуга.

Электрычная

іскра гл. іскра.

Электрычная лямпа

гл. лямпа. Электрычны

імпульс

гл. імпульс. Электрычны стул — у ЗША — прыстасаванне для выканання смяротнага прыгавору пры дапамозе электрычнага току высокага напружання.

ЭЛЕМЕНТ, -а, М -нце, м. 1. У старагрэчаскіх філосафаў-матэрыялістаў — адна з асноўных састаўных частак прыроды (агонь, вада, паветра, зямля), якія ляжаць у аснове ўсіх з'яў і рэчаў; стыхія.

толькі мн. (элементы, -аў). Кніжн. Асновы, пачатак чаго-н. Элементы матэматыкі. З цяжкасцю і недаверам успрымалі яны [сяляне] элементы палітычных ведаў ад рэвалюцыянераў-інтэлігентаў. Г. Кісялёў.

Простае рэчыва, якое хімічна ўжо нельга далей раскласці на больш дробныя часткі. Не так даўно з дапамогай навейшых спосабаў спектральнага аналізу ў складзе зорак знойдзвн новы хімічны элемент тэхнецый. Матрунёнак.

Састаўная частка чаго-н. цэлага. Значная колькасць іншамоўных лексічных элементаў у беларускай мове заўважана была яшчэ старажытнымі вучонымі. Жураўскі. Народная творчасць стала істотным элементам стылю, паэтыкі Купалы, увайшла ў мастацкую тканіну яго твораў. Івашын. У садах і парках растуць і розныя хмызнякі. У спалучэнні з дрэвамі яны з'яўляюцца галоўным дэкаратыўным элементам гарадскіх лесанасаджэнняў. Гавеман. // Асаблівасці характэрная рыса чаго-н. Прыгодпіцкі элемент не адыгрывае ў гэтым творы [«Амок»] галоўнай., ролі. «Полымя». Характэрна, што ў зборніку «Урачыстыя дні» заўважаецца прыкметнае ўзмацненне публіцыстычных элементаў. Гіст. бел. сав. літ. // Спец. Дэталь якога-н. збудавання, механізма, прыстасавання. Элементы рухавіка. Адным з вельмі важных элементаў першых радыёпрыёмнікаў быў так званы крышталічны дэкатар. «Беларусь».

зб. або толькі мн.

(элементы,

-аў); з азначэннем. Прадстаўнікі якога-н. асяроддзя, грамадства. Прагрэсіўныя элементы грамадства. Контррэвалюцыйныя элементы, а Кожнаму марксісту даўно вядома тая ісціна, што рашаючымі сіламі ва ўсякім капіталістычным грамадстве могуць быць толькі пралетарыят і буржуазія, у той час як усе сацыяльныя элементы., непазбежна хістаюцца паміж гэтымі рашаючымі сіламі. Ленін. Няма чаго і казаць, што ўсе гэтыя прапаведнікі былі настолькі ж далёкія ад перадавых, рэвалюцыйна-дэмакратычных элементаў грамадства, наколькі, скажам, далёкі батрак ад абшарніка. Майхровіч.

Эле

м

ентар

н

асць



462



Элі

н

ы



з азначэннем. Разм. Чалавек, асоба. [Бацька:]Гэта [тонфільм] ужо не навінка тэхнікі, і толькі такі, як ты [Люся], адсталы элемент не ведае падобных рэчаў. Брыль. // Іран. Пра дрэннага ці шкоднага чалавека. [Волечка:] Косця табе не які-небудзь элемент. Ён франты прайшоў. Чорны.

Прыбор, які выдзяляе электрычны ток, што ўтвараецца за кошт хімічных працэсаў. Сухі элемент. Гальвангчны элемент.

О 2010-07-19 18:44 Читать похожую статью
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • © Помощь студентам
    Образовательные документы для студентов.